Ayar ve WiFi
WiFi Router Kanalını Değiştirerek Interferens Sorunu Çözme
Akşam saatlerinde video görüşmeniz donuyor, oyun içinde ping fırlıyor, sonra sabah her şey normale dönüyor mu? Bu tablo genellikle arızalı bir modemi değil, komşularınızla aynı frekans aralığını paylaşmanızı işaret eder. Çözüm de çoğu zaman tek bir ayarda saklı: router kanal ayarı.
Kanal nedir, neden bu kadar önemli?
WiFi, geniş bir frekans bandını küçük dilimlere böler; bu dilimlere kanal denir. 2.4 GHz bandında 1'den 13'e kadar kanal bulunur ama bunlar birbirinin üzerine biner. Yani 3. kanalda yayın yapan bir ağ, 1. ve 5. kanalı da kirletir. Sadece 1, 6 ve 11 kanalları birbirinin frekans alanına girmez. Bu yüzden manuel seçim yaparken bu üç sayıdan biri tercih edilir.
Peki router zaten "otomatik" seçmiyor mu? Seçiyor, ama çoğu router bu taramayı yalnızca açılış anında yapar. Sabah 09.00'da yeniden başlattığınız router, ortam boşken 6. kanalı uygun bulur; akşam yedi olup mahalledeki on beş ağ da uyandığında hâlâ o kanalda ısrar eder. Otomatik mod tembel bir moddur; bir kez karar verir ve bırakır.
Sorunun gerçekten interferens olduğunu nasıl anlarım?
- Kesintiler belirli saatlerde (genellikle akşam) yoğunlaşıyorsa.
- Sinyal çubukları tam görünmesine rağmen hız düşükse.
- Kabloyla bağlı cihazlarda hiçbir sorun yaşanmıyorsa.
- Routera yakın durduğunuzda bile paket kaybı varsa.
Eğer bağlantı gün boyu rastgele düşüyorsa veya cihaz ağı hiç görmüyorsa sorun başka yerdedir; bu durumda bağlantı kopması ve ağın görünmemesi konularını ayrıca ele almak gerekir. Ayrıca routerın dolap içinde, buzdolabı arkasında ya da yerde durması da kanal ayarıyla çözülmez; cihazın konumlandırılması bambaşka bir başlıktır.
Adım adım kanal değiştirme
- Ortamı tarayın. Telefonunuza bir WiFi analiz uygulaması kurun ve çevredeki ağların hangi kanalları kullandığına bakın. Android'de bu uygulamalar bolca bulunur; iOS'ta kısıtlı olduğu için bilgisayardan tarama yapmak daha kolaydır. Amaç, 1-6-11 arasından en az yoğun olanı bulmak.
- Sadece kanal numarasına değil sinyal gücüne bakın. 11. kanalda üç ağ var ama hepsi çok zayıfsa, 1. kanaldaki tek ama duvarınızın hemen ötesindeki güçlü ağdan daha az zarar verir. Karar verirken "kaç ağ" değil "ne kadar güçlü" sorusunu sorun.
- Router arayüzüne girin. Tarayıcıya 192.168.1.1 veya 192.168.0.1 yazın. Kullanıcı adı ve şifre genelde cihazın altındaki etikette yazar. Değiştirdiyseniz ve hatırlamıyorsanız, sıfırlama sonrası tüm ayarların gideceğini unutmayın.
- Kablosuz ayarlar bölümünü bulun. Menü adı markaya göre değişir: "Wireless", "WLAN", "Kablosuz Ağ", "Gelişmiş Kurulum". İçinde SSID, şifre, şifreleme tipi ve kanal seçenekleri bir arada durur.
- Kanal genişliğini kontrol edin. 2.4 GHz'de 20/40 MHz otomatik seçiliyse, kalabalık ortamlarda 20 MHz'e sabitlemek daha stabil sonuç verir. 40 MHz iki kanalı birden yediği için kalabalıkta işe yaramaz.
- Auto yerine manuel değeri girin. Kanal listesinden 1, 6 veya 11'den birini seçin. Kaydet'e basın. Router kablosuz yayını birkaç saniye kesecek, cihazlar kendiliğinden geri bağlanacaktır.
- 5 GHz bandını ayrı ele alın. Cihazınız çift bantlıysa 5 GHz için de bir kanal alanı vardır ve buradaki kurallar farklıdır; 36-40-44-48 grubu ev içi kullanımda en sorunsuz aralıktır. 5 GHz zaten daha az kalabalık olduğu için burada otomatik bırakmak çoğu zaman yeterlidir.
- Test edin ve karşılaştırın. Değişiklikten sonra en az bir akşam boyunca kullanın. Hız testi yapın, video görüşmesi deneyin. İyileşme yoksa diğer kanala geçip aynı testi tekrarlayın. Üç kanalı da denemek toplam yarım saatinizi alır.
Sık yapılan hatalar
- 2, 4, 9 gibi ara kanalları seçmek. "Kimse kullanmıyor" diye seçilen bu kanallar aslında iki komşu kanalın karışımını birden yer. Boş görünmeleri aldatıcıdır.
- Değişikliği anında beklemek. Bazı cihazlar eski kanalda ısrar eder. Telefonun WiFi'ını kapatıp açmak veya ağı unutup tekrar bağlanmak gerekir.
- Aynı anda beş ayarı değiştirmek. Kanal, kanal genişliği, şifreleme tipi ve DNS'i birlikte değiştirirseniz hangisinin işe yaradığını bilemezsiniz. Tek seferde tek değişken.
- Taramayı gündüz yapmak. Ortam en kalabalık olduğu saatte ölçülmelidir. Öğlen yapılan tarama akşamın gerçeğini göstermez.
- 5 GHz'i unutmak. 2.4 GHz kanalını mükemmel ayarlayıp cihazların çoğunu 5 GHz'de bırakmak, uğraşınızı boşa çıkarır.
- Frekansla ilgisiz sorunları kanala yüklemek. İndirmelerin yarıda kalması, DNS kaynaklı açılmama sorunları veya modemin ısınıp donması kanalla ilgili değildir.
Hızlı özet tablosu
| Durum | Yapılacak |
| Akşamları kesinti | 1, 6, 11'den en boş olanı manuel seç |
| Çok kalabalık apartman | Kanal genişliğini 20 MHz'e sabitle |
| Çift bantlı router | 5 GHz'i tercih et, 2.4'ü yedek bırak |
| Hiç düzelmiyor | Router konumu ve donanım yaşını gözden geçir
|